日rì本běn人rén之zhī称chēng我wǒ中zhōng国guó也yě，一yì则zé曰yuē老lǎo大dà帝dì国guó，再zài则zé曰yuē老lǎo大dà帝dì国guó。是shì语yǔ也yě，盖gài袭xí译yì欧ōu西xī人rén之zhī言yán也yě。呜wū呼hū！我wǒ中zhōng国guó其qí果guǒ老lǎo大dà矣yǐ乎hū？梁liáng启qǐ超chāo曰yuē：恶è！是shì何hé言yán！是shì何hé言yán！吾wú心xīn目mù中zhōng有yǒu一yì少shào年nián中zhōng国guó在zài！
欲yù言yán国guó之zhī老lǎo少shào，请qǐng先xiān言yán人rén之zhī老lǎo少shào。老lǎo年nián人rén常cháng思sī既jì往wǎng，少shào年nián人rén常cháng思sī将jiāng来lái。惟wéi思sī既jì往wǎng也yě，故gù生shēng留liú恋liàn心xīn；惟wéi思sī将jiāng来lái也yě，故gù生shēng希xī望wàng心xīn。惟wéi留liú恋liàn也yě，故gù保bǎo守shǒu；惟wéi希xī望wàng也yě，故gù进jìn取qǔ。惟wéi保bǎo守shǒu也yě，故gù永yǒng旧jiù；惟wéi进jìn取qǔ也yě，故gù日rì新xīn。惟wéi思sī既jì往wǎng也yě，事shì事shì皆jiē其qí所suǒ已yǐ经jīng者zhě，故gù惟wéi知zhī照zhào例lì；惟wéi思sī将jiāng来lái也yě，事shì事shì皆jiē其qí所suǒ未wèi经jīng者zhě，故gù常cháng敢gǎn破pò格gé。老lǎo年nián人rén常cháng多duō忧yōu虑lǜ，少shào年nián人rén常cháng好hǎo行xíng乐lè。惟wéi多duō忧yōu也yě，故gù灰huī心xīn；惟wéi行xíng乐lè也yě，故gù盛shèng气qì。惟wéi灰huī心xīn也yě，故gù怯qiè懦nuò；惟wéi盛shèng气qì也yě，故gù豪háo壮zhuàng。惟wéi怯qiè懦nuò也yě，故gù苟gǒu且qiě；惟wéi豪háo壮zhuàng也yě，故gù冒mào险xiǎn。惟wéi苟gǒu且qiě也yě，故gù能néng灭miè世shì界jiè；惟wéi冒mào险xiǎn也yě，故gù能néng造zào世shì界jiè。老lǎo年nián人rén常cháng厌yàn事shì，少shào年nián人rén常cháng喜xǐ事shì。惟wéi厌yàn事shì也yě，故gù常cháng觉jué一yí切qiè事shì无wú可kě为wèi者zhě；惟wéi好hǎo事shì也yě，故gù常cháng觉jué一yí切qiè事shì无wú不bù可kě为wèi者zhě。老lǎo年nián人rén如rú夕xī照zhào，少shào年nián人rén如rú朝cháo阳yáng；老lǎo年nián人rén如rú瘠jí牛niú，少shào年nián人rén如rú乳rǔ虎hǔ。老lǎo年nián人rén如rú僧sēng，少shào年nián人rén如rú侠xiá。老lǎo年nián人rén如rú字zì典diǎn，少shào年nián人rén如rú戏xì文wén。老lǎo年nián人rén如rú鸦yā片piàn烟yān，少shào年nián人rén如rú泼pō兰lán地dì酒jiǔ。老lǎo年nián人rén如rú别bié行xíng星xīng之zhī陨yǔn石shí，少shào年nián人rén如rú大dà洋yáng海hǎi之zhī珊shān瑚hú岛dǎo。老lǎo年nián人rén如rú埃āi及jí沙shā漠mò之zhī金jīn字zì塔tǎ，少shào年nián人rén如rú西xī比bǐ利lì亚yà之zhī铁tiě路lù；老lǎo年nián人rén如rú秋qiū后hòu之zhī柳liǔ，少shào年nián人rén如rú春chūn前qián之zhī草cǎo。老lǎo年nián人rén如rú死sǐ海hǎi之zhī潴zhū为wèi泽zé，少shào年nián人rén如rú长cháng江jiāng之zhī初chū发fā源yuán。此cǐ老lǎo年nián与yǔ少shǎo年nián性xìng格gé不bù同tóng之zhī大dà略lüè也yě。任rèn公gōng曰yuē：人rén固gù有yǒu之zhī，国guó亦yì宜yí然rán。
梁liáng启qǐ超chāo曰yuē：伤shāng哉zāi，老lǎo大dà也yě！浔xún阳yáng江jiāng头tóu琵pí琶pa妇fù，当dāng明míng月yuè绕rào船chuán，枫fēng叶yè瑟sè瑟sè，衾qīn寒hán于yú铁tiě，似sì梦mèng非fēi梦mèng之zhī时shí，追zhuī想xiǎng洛luò阳yáng尘chén中zhōng春chūn花huā秋qiū月yuè之zhī佳jiā趣qù。西xī宫gōng南nán内nèi，白bái发fà宫gōng娥é，一yì灯dēng如rú穗suì，三sān五wǔ对duì坐zuò，谈tán开kāi元yuán、天tiān宝bǎo间jiān遗yí事shì，谱pǔ《霓ní裳cháng羽yǔ衣yī曲qǔ》。青qīng门mén种zhòng瓜guā人rén，左zuǒ对duì孺rú人rén，顾gù弄nòng孺rú子zǐ，忆yì侯hóu门mén似sì海hǎi珠zhū履lǚ杂zá遝tà之zhī盛shèng事shì。拿ná破pò仑lún之zhī流liú于yú厄è蔑miè，阿ā剌là飞fēi之zhī幽yōu于yú锡xī兰lán，与yǔ三sān两liǎng监jiān守shǒu吏lì，或huò过guò访fǎng之zhī好hǎo事shì者zhě，道dào当dāng年nián短duǎn刀dāo匹pǐ马mǎ驰chí骋chěng中zhōng原yuán，席xí卷juǎn欧ōu洲zhōu，血xuè战zhàn海hǎi楼lóu，一yì声shēng叱chì咤zhà，万wàn国guó震zhèn恐kǒng之zhī丰fēng功gōng伟wěi烈liè，初chū而ér拍pāi案àn，继jì而ér抚fǔ髀bì，终zhōng而ér揽lǎn镜jìng。呜wū呼hū，面miàn皴cūn齿chǐ尽jìn，白bái发fà盈yíng把bǎ，颓tuí然rán老lǎo矣yǐ！若ruò是shì者zhě，舍shè幽yōu郁yù之zhī外wài无wú心xīn事shì，舍shè悲bēi惨cǎn之zhī外wài无wú天tiān地dì，舍shè颓tuí唐táng之zhī外wài无wú日rì月yuè，舍shè叹tàn息xī之zhī外wài无wú音yīn声shēng，舍shè待dài死sǐ之zhī外wài无wú事shì业yè。美měi人rén豪háo杰jié且qiě然rán，而ér况kuàng寻xún常cháng碌lù碌lù者zhě耶yē？生shēng平píng亲qīn友yǒu，皆jiē在zài墟xū墓mù；起qǐ居jū饮yǐn食shí，待dài命mìng于yú人rén。今jīn日rì且qiě过guò，遑huáng知zhī他tā日rì？今jīn年nián且qiě过guò，遑huáng恤xù明míng年nián？普pǔ天tiān下xià灰huī心xīn短duǎn气qì之zhī事shì，未wèi有yǒu甚shèn于yú老lǎo大dà者zhě。于yú此cǐ人rén也yě，而ér欲yù望wàng以yǐ拏ná云yún之zhī手shǒu段duàn，回huí天tiān之zhī事shì功gōng，挟xié山shān超chāo海hǎi之zhī意yì气qì，能néng乎hū不bù能néng？
呜wū呼hū！我wǒ中zhōng国guó其qí果guǒ老lǎo大dà矣yǐ乎hū？立lì乎hū今jīn日rì以yǐ指zhǐ畴chóu昔xī，唐táng虞yú三sān代dài，若ruò何hé之zhī郅zhì治zhì；秦qín皇huáng汉hàn武wǔ，若ruò何hé之zhī雄xióng杰jié；汉hàn唐táng来lái之zhī文wén学xué，若ruò何hé之zhī隆lóng盛shèng；康kāng乾qián间jiān之zhī武wǔ功gōng，若ruò何hé之zhī烜xuān赫hè。历lì史shǐ家jiā所suǒ铺pū叙xù，词cí章zhāng家jiā所suǒ讴ōu歌gē，何hé一yì非fēi我wǒ国guó民mín少shào年nián时shí代dài良liáng辰chén美měi景jǐng、赏shǎng心xīn乐lè事shì之zhī陈chén迹jì哉zāi！而ér今jīn颓tuí然rán老lǎo矣yǐ！昨zuó日rì割gē五wǔ城chéng，明míng日rì割gē十shí城chéng，处chù处chù雀què鼠shǔ尽jìn，夜yè夜yè鸡jī犬quǎn惊jīng。十shí八bā省shěng之zhī土tǔ地dì财cái产chǎn，已yǐ为wèi人rén怀huái中zhōng之zhī肉ròu；四sì百bǎi兆zhào之zhī父fù兄xiōng子zǐ弟dì，已yǐ为wèi人rén注zhù籍jí之zhī奴nú，岂qǐ所suǒ谓wèi“老lǎo大dà嫁jià作zuò商shāng人rén妇fù”者zhě耶yē？呜wū呼hū！凭píng君jūn莫mò话huà当dāng年nián事shì，憔qiáo悴cuì韶sháo光guāng不bù忍rěn看kàn！楚chǔ囚qiú相xiāng对duì，岌jí岌jí顾gù影yǐng，人rén命mìng危wēi浅qiǎn，朝cháo不bú虑lǜ夕xī。国guó为wèi待dài死sǐ之zhī国guó，一yì国guó之zhī民mín为wèi待dài死sǐ之zhī民mín。万wàn事shì付fù之zhī奈nài何hé，一yí切qiè凭píng人rén作zuò弄nòng，亦yì何hé足zú怪guài！
任rèn公gōng曰yuē：我wǒ中zhōng国guó其qí果guǒ老lǎo大dà矣yǐ乎hū？是shì今jīn日rì全quán地dì球qiú之zhī一yī大dà问wèn题tí也yě。如rú其qí老lǎo大dà也yě，则zé是shì中zhōng国guó为wèi过guò去qù之zhī国guó，即jí地dì球qiú上shàng昔xī本běn有yǒu此cǐ国guó，而ér今jīn渐jiàn澌sī灭miè，他tā日rì之zhī命mìng运yùn殆dài将jiāng尽jìn也yě。如rú其qí非fēi老lǎo大dà也yě，则zé是shì中zhōng国guó为wèi未wèi来lái之zhī国guó，即jí地dì球qiú上shàng昔xī未wèi现xiàn此cǐ国guó，而ér今jīn渐jiàn发fā达dá，他tā日rì之zhī前qián程chéng且qiě方fāng长cháng也yě。欲yù断duàn今jīn日rì之zhī中zhōng国guó为wèi老lǎo大dà耶yē？为wèi少shào年nián耶yē？则zé不bù可kě不bù先xiān明míng“国guó”字zì之zhī意yì义yì。夫fū国guó也yě者zhě，何hé物wù也yě？有yǒu土tǔ地dì，有yǒu人rén民mín，以yǐ居jū于yú其qí土tǔ地dì之zhī人rén民mín，而ér治zhì其qí所suǒ居jū之zhī土tǔ地dì之zhī事shì，自zì制zhì法fǎ律lǜ而ér自zì守shǒu之zhī；有yǒu主zhǔ权quán，有yǒu服fú从cóng，人rén人rén皆jiē主zhǔ权quán者zhě，人rén人rén皆jiē服fú从cóng者zhě。夫fū如rú是shì，斯sī谓wèi之zhī完wán全quán成chéng立lì之zhī国guó，地dì球qiú上shàng之zhī有yǒu完wán全quán成chéng立lì之zhī国guó也yě，自zì百bǎi年nián以yǐ来lái也yě。完wán全quán成chéng立lì者zhě，壮zhuàng年nián之zhī事shì也yě。未wèi能néng完wán全quán成chéng立lì而ér渐jiàn进jìn于yú完wán全quán成chéng立lì者zhě，少shào年nián之zhī事shì也yě。故gù吾wú得dé一yì言yán以yǐ断duàn之zhī曰yuē：欧ōu洲zhōu列liè邦bāng在zài今jīn日rì为wèi壮zhuàng年nián国guó，而ér我wǒ中zhōng国guó在zài今jīn日rì为wèi少shào年nián国guó。
夫fū古gǔ昔xī之zhī中zhōng国guó者zhě，虽suī有yǒu国guó之zhī名míng，而ér未wèi成chéng国guó之zhī形xíng也yě。或huò为wèi家jiā族zú之zhī国guó，或huò为wèi酋qiú长zhǎng之zhī国guó，或huò为wèi诸zhū侯hóu封fēng建jiàn之zhī国guó，或huò为wèi一yì王wáng专zhuān制zhì之zhī国guó。虽suī种zhǒng类lèi不bù一yī，要yào之zhī，其qí于yú国guó家jiā之zhī体tǐ质zhì也yě，有yǒu其qí一yī部bù而ér缺quē其qí一yī部bù。正zhèng如rú婴yīng儿ér自zì胚pēi胎tāi以yǐ迄qì成chéng童tóng，其qí身shēn体tǐ之zhī一yī二èr官guān支zhī，先xiān行háng长cháng成chéng，此cǐ外wài则zé全quán体tǐ虽suī粗cū具jù，然rán未wèi能néng得dé其qí用yòng也yě。故gù唐táng虞yú以yǐ前qián为wèi胚pēi胎tāi时shí代dài，殷yīn周zhōu之zhī际jì为wèi乳rǔ哺bǔ时shí代dài，由yóu孔kǒng子zǐ而ér来lái至zhì于yú今jīn为wèi童tóng子zǐ时shí代dài。逐zhú渐jiàn发fā达dá，而ér今jīn乃nǎi始shǐ将jiāng入rù成chéng童tóng以yǐ上shàng少shào年nián之zhī界jiè焉yān。其qí长cháng成chéng所suǒ以yǐ若ruò是shì之zhī迟chí者zhě，则zé历lì代dài之zhī民mín贼zéi有yǒu窒zhì其qí生shēng机jī者zhě也yě。譬pì犹yóu童tóng年nián多duō病bìng，转zhuǎn类lèi老lǎo态tài，或huò且qiě疑yí其qí死sǐ期qī之zhī将jiāng至zhì焉yān，而ér不bù知zhī皆jiē由yóu未wèi完wán成chéng未wèi成chéng立lì也yě。非fēi过guò去qù之zhī谓wèi，而ér未wèi来lái之zhī谓wèi也yě。
且qiě我wǒ中zhōng国guó畴chóu昔xī，岂qǐ尝cháng有yǒu国guó家jiā哉zāi？不bú过guò有yǒu朝cháo廷tíng耳ěr！我wǒ黄huáng帝dì子zǐ孙sūn，聚jù族zú而ér居jū，立lì于yú此cǐ地dì球qiú之zhī上shàng者zhě既jì数shù千qiān年nián，而ér问wèn其qí国guó之zhī为wèi何hé名míng，则zé无wú有yǒu也yě。夫fū所suǒ谓wèi唐táng、虞yú、夏xià、商shāng、周zhōu、秦qín、汉hàn、魏wèi、晋jìn、宋sòng、齐qí、梁liáng、陈chén、隋suí、唐táng、宋sòng、元yuán、明míng、清qīng者zhě，则zé皆jiē朝cháo名míng耳ěr。朝cháo也yě者zhě，一yì家jiā之zhī私sī产chǎn也yě。国guó也yě者zhě，人rén民mín之zhī公gōng产chǎn也yě。朝cháo有yǒu朝cháo之zhī老lǎo少shào，国guó有yǒu国guó之zhī老lǎo少shào。朝cháo与yǔ国guó既jì异yì物wù，则zé不bù能néng以yǐ朝cháo之zhī老lǎo少shǎo而ér指zhǐ为wèi国guó之zhī老lǎo少shào明míng矣yǐ。文wén、武wǔ、成chéng、康kāng，周zhōu朝cháo之zhī少shǎo年nián时shí代dài也yě。幽yōu、厉lì、桓huán、赧nǎn，则zé其qí老lǎo年nián时shí代dài也yě。高gāo、文wén、景jǐng、武wǔ，汉hàn朝cháo之zhī少shào年nián时shí代dài也yě。元yuán、平píng、桓huán、灵líng，则zé其qí老lǎo年nián时shí代dài也yě。自zì余yú历lì朝cháo，莫mò不bù有yǒu之zhī。凡fán此cǐ者zhě谓wèi为wèi一yì朝cháo廷tíng之zhī老lǎo也yě则zé可kě，谓wèi为wèi一yì国guó之zhī老lǎo也yě则zé不bù可kě。一yì朝cháo廷tíng之zhī老lǎo旦dàn死sǐ，犹yóu一yì人rén之zhī老lǎo且qiě死sǐ也yě，于yú吾wú所suǒ谓wèi中zhōng国guó者zhě何hé与yǔ焉yān。然rán则zé，吾wú中zhōng国guó者zhě，前qián此cǐ尚shàng未wèi出chū现xiàn于yú世shì界jiè，而ér今jīn乃nǎi始shǐ萌méng芽yá云yún尔ěr。天tiān地dì大dà矣yǐ，前qián途tú辽liáo矣yǐ。美měi哉zāi我wǒ少shào年nián中zhōng国guó乎hū！
玛mǎ志zhì尼ní者zhě，意yì大dà利lì三sān杰jié之zhī魁kuí也yě。以yǐ国guó事shì被bèi罪zuì，逃táo窜cuàn异yì邦bāng。乃nǎi创chuàng立lì一yí会huì，名míng曰yuē“少shào年nián意yì大dà利lì”。举jǔ国guó志zhì士shì，云yún涌yǒng雾wù集jí以yǐ应yìng之zhī。卒zú乃nǎi光guāng复fù旧jiù物wù，使shǐ意yì大dà利lì为wèi欧ōu洲zhōu之zhī一yī雄xióng邦bāng。夫fū意yì大dà利lì者zhě，欧ōu洲zhōu之zhī第dì一yī老lǎo大dà国guó也yě。自zì罗luó马mǎ亡wáng后hòu，土tǔ地dì隶lì于yú教jiào皇huáng，政zhèng权quán归guī于yú奥ào国guó，殆dài所suǒ谓wèi老lǎo而ér濒bīn于yú死sǐ者zhě矣yǐ。而ér得dé一yì玛mǎ志zhì尼ní，且qiě能néng举jǔ全quán国guó而ér少shào年nián之zhī，况kuàng我wǒ中zhōng国guó之zhī实shí为wèi少shào年nián时shí代dài者zhě耶yē！堂táng堂táng四sì百bǎi余yú州zhōu之zhī国guó土tǔ，凛lǐn凛lǐn四sì百bǎi余yú兆zhào之zhī国guó民mín，岂qǐ遂suì无wú一yì玛mǎ志zhì尼ní其qí人rén者zhě！
龚gōng自zì珍zhēn氏shì之zhī集jí有yǒu诗shī一yì章zhāng，题tí曰yuē《能néng令lìng公gōng少shǎo年nián行xíng》。吾wú尝cháng爱ài读dú之zhī，而ér有yǒu味wèi乎hū其qí用yòng意yì之zhī所suǒ存cún。我wǒ国guó民mín而ér自zì谓wèi其qí国guó之zhī老lǎo大dà也yě，斯sī果guǒ老lǎo大dà矣yǐ；我wǒ国guó民mín而ér自zì知zhī其qí国guó之zhī少shào年nián也yě，斯sī乃nǎi少shào年nián矣yǐ。西xī谚yàn有yǒu之zhī曰yuē：“有yǒu三sān岁suì之zhī翁wēng，有yǒu百bǎi岁suì之zhī童tóng。”然rán则zé，国guó之zhī老lǎo少shào，又yòu无wú定dìng形xíng，而ér实shí随suí国guó民mín之zhī心xīn力lì以yǐ为wéi消xiāo长zhǎng者zhě也yě。吾wú见jiàn乎hū玛mǎ志zhì尼ní之zhī能néng令lìng国guó少shào年nián也yě，吾wú又yòu见jiàn乎hū我wǒ国guó之zhī官guān吏lì士shì民mín能néng令lìng国guó老lǎo大dà也yě。吾wú为wèi此cǐ惧jù！夫fū以yǐ如rú此cǐ壮zhuàng丽lì浓nóng郁yù翩piān翩piān绝jué世shì之zhī少shào年nián中zhōng国guó，而ér使shǐ欧ōu西xī日rì本běn人rén谓wèi我wǒ为wèi老lǎo大dà者zhě，何hé也yě？则zé以yǐ握wò国guó权quán者zhě皆jiē老lǎo朽xiǔ之zhī人rén也yě。非fēi哦ò几jǐ十shí年nián八bā股gǔ，非fēi写xiě几jǐ十shí年nián白bái折zhé，非fēi当dāng几jǐ十shí年nián差chà，非fēi捱ái几jǐ十shí年nián俸fèng，非fēi递dì几jǐ十shí年nián手shǒu本běn，非fēi唱chàng几jǐ十shí年nián喏nuò，非fēi磕kē几jǐ十shí年nián头tóu，非fēi请qǐng几jǐ十shí年nián安ān，则zé必bì不bù能néng得dé一yì官guān、进jìn一yì职zhí。其qí内nèi任rèn卿qīng贰èr以yǐ上shàng，外wài任rèn监jiān司sī以yǐ上shàng者zhě，百bǎi人rén之zhī中zhōng，其qí五wǔ官guān不bú备bèi者zhě，殆dài九jiǔ十shí六liù七qī人rén也yě。非fēi眼yǎn盲máng则zé耳ěr聋lóng，非fēi手shǒu颤chàn则zé足zú跛bǒ，否fǒu则zé半bàn身shēn不bú遂suì也yě。彼bǐ其qí一yī身shēn饮yǐn食shí步bù履lǚ视shì听tīng言yán语yǔ，尚shàng且qiě不bù能néng自zì了le，须xū三sān四sì人rén左zuǒ右yòu扶fú之zhī捉zhuō之zhī，乃nǎi能néng度dù日rì，于yú此cǐ而ér乃nǎi欲yù责zé之zhī以yǐ国guó事shì，是shì何hé异yì立lì无wú数shù木mù偶ǒu而ér使shǐ治zhì天tiān下xià也yě！且qiě彼bǐ辈bèi者zhě，自zì其qí少shào壮zhuàng之zhī时shí既jì已yǐ不bù知zhī亚yà细xì亚yà、欧ōu罗luó巴bā为wèi何hé处chù地dì方fāng，汉hàn祖zǔ唐táng宗zōng是shì那nà朝cháo皇huáng帝dì，犹yóu嫌xián其qí顽wán钝dùn腐fǔ败bài之zhī未wèi臻zhēn其qí极jí，又yòu必bì搓cuō磨mó之zhī，陶táo冶yě之zhī，待dài其qí脑nǎo髓suǐ已yǐ涸hé，血xuè管guǎn已yǐ塞sāi，气qì息xī奄yān奄yān，与yǔ鬼guǐ为wèi邻lín之zhī时shí，然rán后hòu将jiāng我wǒ二èr万wàn里lǐ山shān河hé，四sì万wàn万wàn人rén命mìng，一yì举jǔ而ér界jiè于yú其qí手shǒu。呜wū呼hū！老lǎo大dà帝dì国guó，诚chéng哉zāi其qí老lǎo大dà也yě！而ér彼bǐ辈bèi者zhě，积jī其qí数shù十shí年nián之zhī八bā股gǔ、白bái折zhé、当dāng差chāi、捱ái俸fèng、手shǒu本běn、唱chàng喏nuò、磕kē头tóu、请qǐng安ān，千qiān辛xīn万wàn苦kǔ，千qiān苦kǔ万wàn辛xīn，乃nǎi始shǐ得dé此cǐ红hóng顶dǐng花huā翎líng之zhī服fú色sè，中zhōng堂táng大dà人rén之zhī名míng号hào，乃nǎi出chū其qí全quán副fù精jīng神shén，竭jié其qí毕bì生shēng力lì量liàng，以yǐ保bǎo持chí之zhī。如rú彼bǐ乞qǐ儿ér拾shí金jīn一yí锭dìng，虽suī轰hōng雷léi盘pán旋xuán其qí顶dǐng上shàng，而ér两liǎng手shǒu犹yóu紧jǐn抱bào其qí荷hé包bāo，他tā事shì非fēi所suǒ顾gù也yě，非fēi所suǒ知zhī也yě，非fēi所suǒ闻wén也yě。于yú此cǐ而ér告gào之zhī以yǐ亡wáng国guó也yě，瓜guā分fēn也yě，彼bǐ乌wū从cóng而ér听tīng之zhī，乌wū从cóng而ér信xìn之zhī！即jí使shǐ果guǒ亡wáng矣yǐ，果guǒ分fēn矣yǐ，而ér吾wú今jīn年nián七qī十shí矣yǐ，八bā十shí矣yǐ，但dàn求qiú其qí一yì两liǎng年nián内nèi，洋yáng人rén不bù来lái，强qiáng盗dào不bù起qǐ，我wǒ已yǐ快kuài活huó过guò了le一yí世shì矣yǐ！若ruò不bù得dé已yǐ，则zé割gē三sān头tóu两liǎng省shěng之zhī土tǔ地dì奉fèng申shēn贺hè敬jìng，以yǐ换huàn我wǒ几jǐ个gè衙yá门mén；卖mài三sān几jǐ百bǎi万wàn之zhī人rén民mín作zuò仆pú为wèi奴nú，以yǐ赎shú我wǒ一yì条tiáo老lǎo命mìng，有yǒu何hé不bù可kě？有yǒu何hé难nán办bàn？呜wū呼hū！今jīn之zhī所suǒ谓wèi老lǎo后hòu、老lǎo臣chén、老lǎo将jiàng、老lǎo吏lì者zhě，其qí修xiū身shēn齐qí家jiā治zhì国guó平píng天tiān下xià之zhī手shǒu段duàn，皆jiē具jù于yú是shì矣yǐ。西xī风fēng一yí夜yè催cuī人rén老lǎo，凋diāo尽jìn朱zhū颜yán白bái尽jìn头tóu。使shǐ走zǒu无wú常cháng当dāng医yī生shēng，携xié催cuī命mìng符fú以yǐ祝zhù寿shòu，嗟jiē乎hū痛tòng哉zāi！以yǐ此cǐ为wèi国guó，是shì安ān得dé不bù老lǎo且qiě死sǐ，且qiě吾wú恐kǒng其qí未wèi及jí岁suì而ér殇shāng也yě。
任rèn公gōng曰yuē：造zào成chéng今jīn日rì之zhī老lǎo大dà中zhōng国guó者zhě，则zé中zhōng国guó老lǎo朽xiǔ之zhī冤yuān业yè也yě。制zhì出chū将jiāng来lái之zhī少shào年nián中zhōng国guó者zhě，则zé中zhōng国guó少shào年nián之zhī责zé任rèn也yě。彼bǐ老lǎo朽xiǔ者zhě何hé足zú道dào，彼bǐ与yǔ此cǐ世shì界jiè作zuò别bié之zhī日rì不bù远yuǎn矣yǐ，而ér我wǒ少shǎo年nián乃nǎi新xīn来lái而ér与yǔ世shì界jiè为wèi缘yuán。如rú僦jiù屋wū者zhě然rán，彼bǐ明míng日rì将jiāng迁qiān居jū他tā方fāng，而ér我wǒ今jīn日rì始shǐ入rù此cǐ室shì处chù。将jiāng迁qiān居jū者zhě，不bú爱ài护hù其qí窗chuāng栊lóng，不bù洁jié治zhì其qí庭tíng庑wǔ，俗sú人rén恒héng情qíng，亦yì何hé足zú怪guài！若ruò我wǒ少shào年nián者zhě，前qián程chéng浩hào浩hào，后hòu顾gù茫máng茫máng。中zhōng国guó而ér为wèi牛niú为wèi马mǎ为wèi奴nú为wèi隶lì，则zé烹pēng脔luán鞭biān棰chuí之zhī惨cǎn酷kù，惟wéi我wǒ少shào年nián当dāng之zhī。中zhōng国guó如rú称chēng霸bà宇yǔ内nèi，主zhǔ盟méng地dì球qiú，则zé指zhǐ挥huī顾gù盼pàn之zhī尊zūn荣róng，惟wéi我wǒ少shào年nián享xiǎng之zhī。于yú彼bǐ气qì息xī奄yǎn奄yǎn与yǔ鬼guǐ为wèi邻lín者zhě何hé与yǔ焉yān？彼bǐ而ér漠mò然rán置zhì之zhī，犹yóu可kě言yán也yě。我wǒ而ér漠mò然rán置zhì之zhī，不bù可kě言yán也yě。使shǐ举jǔ国guó之zhī少shào年nián而ér果guǒ为wèi少shào年nián也yě，则zé吾wú中zhōng国guó为wèi未wèi来lái之zhī国guó，其qí进jìn步bù未wèi可kě量liáng也yě。使shǐ举jǔ国guó之zhī少shào年nián而ér亦yì为wèi老lǎo大dà也yě，则zé吾wú中zhōng国guó为wèi过guò去qù之zhī国guó，其qí澌sī亡wáng可kě翘qiào足zú而ér待dài也yě。故gù今jīn日rì之zhī责zé任rèn，不bú在zài他tā人rén，而ér全quán在zài我wǒ少shào年nián。少shào年nián智zhì则zé国guó智zhì，少shào年nián富fù则zé国guó富fù；少shào年nián强qiáng则zé国guó强qiáng，少shào年nián独dú立lì则zé国guó独dú立lì；少shào年nián自zì由yóu则zé国guó自zì由yóu；少shào年nián进jìn步bù则zé国guó进jìn步bù；少shào年nián胜shèng于yú欧ōu洲zhōu，则zé国guó胜shèng于yú欧ōu洲zhōu；少shào年nián雄xióng于yú地dì球qiú，则zé国guó雄xióng于yú地dì球qiú。红hóng日rì初chū升shēng，其qí道dào大dà光guāng。河hé出chū伏fú流liú，一yí泻xiè汪wāng洋yáng。潜qián龙lóng腾téng渊yuān，鳞lín爪zhuǎ飞fēi扬yáng。乳rǔ虎hǔ啸xiào谷gǔ，百bǎi兽shòu震zhèn惶huáng。鹰yīng隼sǔn试shì翼yì，风fēng尘chén翕xī张zhāng。奇qí花huā初chū胎tāi，矞yù矞yù皇huáng皇huáng。干gān将jiāng发fā硎xíng，有yǒu作zuò其qí芒máng。天tiān戴dài其qí苍cāng，地dì履lǚ其qí黄huáng。纵zòng有yǒu千qiān古gǔ，横héng有yǒu八bā荒huāng。前qián途tú似sì海hǎi，来lái日rì方fāng长cháng。美měi哉zāi我wǒ少shào年nián中zhōng国guó，与yǔ天tiān不bù老lǎo！壮zhuàng哉zāi我wǒ中zhōng国guó少shào年nián，与yǔ国guó无wú疆jiāng！
“三sān十shí功gōng名míng尘chén与yǔ土tǔ，八bā千qiān里lǐ路lù云yún和hé月yuè。莫mò等děng闲xián，白bái了le少shào年nián头tóu，空kōng悲bēi切qiè。”此cǐ岳yuè武wǔ穆mù《满mǎn江jiāng红hóng》词cí句jù也yě，作zuò者zhě自zì六liù岁suì时shí即jí口kǒu受shòu记jì忆yì，至zhì今jīn喜xǐ诵sòng之zhī不bù衰shuāi。自zì今jīn以yǐ往wǎng，弃qì“哀āi时shí客kè”之zhī名míng，更gèng自zì名míng曰yuē“少shào年nián中zhōng国guó之zhī少shào年nián”。
诗词朗读
诗集磁带加载中...
第 1 / 508 句
PUZZLE
◯◯◯◯◯◯◯◯◯，
仔细观察，点击下方的积木，按顺序拼出正确的诗句吧！
